انقلاب اسلامی نیز از این قاعده مستثنی نبود و امام خمینی(ره) بنیانگذار کبیر انقلاب اسلامی با توجه به اهمیت این امر به تاسیس نهادهایی پرداخت که تا به امروز حافظ مرزهای انقلاب اسلامی در سرتاسر جهان بوده اند و امروزه بعنوان الگویی برای تمامی انقلابهای جهان به شمار می روند.
یکی از نهادهایی که توسط امام خمینی بوجود آمد و تاسیس آن از معجزات امام و انقلاب اسلامی محسوب مي شود، بسیج بیست میلیونی دیروز و دهها میلیونی امروز می باشد. نهادی که در اوج نیاز کشور به یک حرکت عمومی و برخاسته از ایمان و اخلاص و صفا تاسیس گردید و در کوران حوادث و فتنه ها مانند جنگ تحمیلی و فتنه های 78 و 88 قوام یافت و آبدیده گردید. نهادی که از ابتدا تاکنون مورد کینه و حقد دشمنان اسلام و انقلاب اسلامی قرار گرفته است. نهادی که ثابت كرده هميشه سرباز ولايت است و رابطهی زیبای امام و مأموم را به زیبایی ترسیم نموده است. در مقابل نیز امام و مقام معظم رهبری از ابتدای انقلاب اسلامی تاکنون با دیدارهای مستمر، این شجره ی طیبه را آبیاری نموده و با ترسیم خصوصیات بسیج و بسیجی، ماموريتها و اهداف بسيج را روشن نموده اند. در این مقال به بررسی دیدگاهها و رهنمودهای مقام معظم رهبری در خصوص بسیج و بسیجیان می پردازیم .
بسیج؛ آمادگی برای میدانهای سخت
سابقه ایجاد بسیج به سالها قبل از آغاز دفاع مقدس و به زمانی باز می گردد که ملت ایران یکپارچه دعوت امام خمینی (ره) را لبیک گفته و قدم در میدان مجاهدت علیه طواغیت زمان گذاشتند. از زمانی که ملت ایران از ظلم و ستم رژیم شاهنشاهی به ستوه آمدند و نیروهای مردمی ایمان خود را با عمل درآمیختند نهال نوپای بسیج جان گرفت. "معناى بسيج، توأم كردن ايمان و عمل است؛ عمل مجاهدانه، نه صرفاً عمل شخصى. از نظر اسلام، ايمان مجرد از عمل، يك حداقل است. ايمان كامل و ايمان حقيقى آن ايمانى است كه با جهاد در ميدان عمل همراه باشد"1
پس از آغاز جهاد در میدان عمل تمام ملت به این حرکت پیوستند و نهضت انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی(ره) شکل گرفت. با پیروزی انقلاب اسلامی توطئه های دشمنان نیز آغاز گردید اما امام امت به خوبی بسیجیان خود را می شناخت و پیامبر گونه روحیه ی معنویت و خودباری را در آنان دمید تا دشمن این بار خود را در مقابل ایمان و عزت بسیجیان ناتوان ببیند. " در حقيقت بسيج عظيم ملّت ايران، مظهر شخصيت ذاتى و ملّى آن است. چون بسيج به اين معناست كه جوانان ملت و عناصر كارى ملت، در ميدانهاى سخت، احساس كنند كه به اميد خدا و با توكّل بر او، داراى چنان قدرت و توانايى هستند كه مىتوانند در مقابل دشمنان بايستند 2... بسيج به معناى فرد يا مجموعهى آمادهى برآوردنِ نيازهاى انقلاب است، در هر زمان و از هر نوع3... بسيج، يعنى حضور در ميدانهايى كه نظام اسلامى، وظيفهى انسانى و الهى و نيازهاى كشور، حضور او را در آن ميدانها لازم مىداند و او را به آنها فرا مىخواند "4
با آغاز جنگ تحمیلی عرصه ای دیگر برای قدرتنمایی ملت ایران گشوده شد و اراده ی خداوند متعال بر آن گردید که بسیجیان در تنور جنگ آبدیده گردند و ایمان و اراده ی ملت ایران را به جهانیان نشان دهند" كارِ خدا بود كه بسيجِ ملت ايران بتواند در سختترين ميدانها كه همان ميدان جنگ است، چنان قدرتى از خود نشان دهد كه ديرباورترين افراد هم قبول كنند كه ملت ايران داراى توانايى است"5
مرام بسیجی های انقلاب
به تعبیر مقام معظم رهبری بسیجی بودن محدود به عضویت در یک نهاد خاص نمی گردد و تمام کسانی که دل در گرو اسلام و وطن خود دارند در دایره ی بسیجیان انقلاب اسلامی جای می گیرند" هركس كه اين احساس مسؤوليت و اين احساس علاقه به اهداف را، همراه با اخلاص در وجود خود حس مىكند، او بسيجى است. چه در نيروى مقاومت باشد، چه نباشد؛ چه رسماً كارت بسيج گرفته باشد، چه نگرفته باشد. آن كسى كه با ايمان است، آن كسى كه دنبال اهداف والاست، آن كسى كه حاضر است از وجود خود براى كشورش، براى اسلامش، براى نظام اسلامى و براى آحاد ملتش، با وجود خود، با استعداد خود، با جان و تن خود سرمايهگذارى كند، او بسيجى است"6
علمدار بسيجيان در بیانات خود بارها به ویژگیهای بسیجیان پرداخته است و دايرهي لباس مقدس بسيج را زيبندهي كساني ميدانند كه اين خصوصيات را در خود پرورش داده باشد. ایشان معتقدند که یک بسیجی در هرجایی که به وجود او نیازمندند باید حاضر باشد و با ویژگیهای منحصر بفرد خود گره گشای مشکلات انقلاب اسلامی گردد.
"معيار بسيج، بصيرت است و ايمان. ايمان از دل او ميجوشد، او را به كار وادار ميكند؛ بصيرت هم به او تفهيم ميكند كه چگونه حركت كند، معيارها را چگونه تشخيص بدهد، راه را چگونه طى كند. اين معناى بسيجى است7... آنچه كه راه را مشخص ميكند، بصيرت است... جماعت جوانِ مؤمنِ گردآمدهى در زير سقف بسيج و پرچم بسيج، اين بصيرت را نشان دادند؛ نشان دادند با بصيرتند. بصيرت، عنصر اول است."8
ایشان پس از برشمردن بصیرت بعنوان یکی از ویژگیهای بسیجیان، اخلاص را بعنوان دومین ویژگی و پایهی اصلی کار بسیجیان عنوان می کنند."عنصر دوم، اخلاص است. فرمود اگر كسى در ميدان جهاد فىسبيلاللَّه دنبال يك خواستهى شخصى برود، دنبال غنيمت برود و كشته شود، شهيد فىسبيلاللَّه نيست9...پايهى اصلى كار بسيجى، اخلاص است. «گمنام»، از جملهى تعبيرات امام است: «مكتب شاهدان و شهيدان گمنام». گمنام يعنى دنبال نام و نشان نبودن... بسيجى اينجورى فكر ميكند؛ لذاست كه اخلاص به خرج ميدهد، مخلصاً للَّه كار را انجام ميدهد. اخلاص، يكى از خصوصيات است"10
ویژگی دیگری که ایشان برای بسیجیان برمی شمرند عمل به هنگام و به اندازه می باشد"عنصر سوم، عمل بهنگام و به اندازه است. لحظهها را بايد شناخت. اگر چنانچه انسان وقتشناس نباشد، نداند كدام كار را در كجا بايد انجام داد، ممكن است خطاهاى بزرگى از انسان سر بزند"11
ارتباط با خدا یکی دیگر از ویژگیهای بسیجیان به شمار می رود و به تعبیر معظم له مایه ی اصلی فعالیتهای بسیج به شمار می رود. "جوان بسيجى يا هر قشرى از قشرهاى آن؛ يعنى مرد و زن و پير و جوان بسيجى، داراى يك ارتباط معنوى و صميمى با خداست. اين، مايه اصلى كار است. آن عاملى كه موجب مىشود انسان در ميدانها خسته نشود، ياد خداست."12
خصوصیت ديگر بسیج و بسیجی ایستادگی در برابر انحرافات از خط مستقیم اهداف والای انقلاب اسلامی می باشد" بسيج نگاه ميكند ببيند كه اين حركت عمومى انقلاب و نظام از مسيرِ درست منحرف نشود؛ مراقب است كه انحراف به وجود نيايد؛ هر جا انحرافى مشاهده شد، بسيج در مقابل آن مىايستد. اين از جملهى خصوصياتى است كه مربوط به بسيج است؛ يعنى در مقابل انحرافات مىايستد"13
روحیهی بسیجیها
پس از اینکه افراد یک جامعه خصوصیات و لوازم بسیجی بودن را در خود تقویت نمودند در گام بعدی می بایست برای دفاع از کشور آماده گردند. مقام معظم رهبری از روحیه ی دفاع از اسلام و کشور بعنوان روحیه بسیجی یاد می کنند "در دل نظام اسلامى بايد يك نيروى دفاعىِ قادر، بيدار، مستحكم و آماده به كارى هميشه وجود داشته باشد؛ اين همان روحيهى بسيجى است"14
همچنین ایشان برای روحیه ی بسیجی ویژگیهای دیگری را نیز دکر می نمایند که این ویژگیها برای دفاع از کیان و ارزشهای انقلاب اسلامی لازم است که قدرت و استحکام سد دفاعی بسیج را در برابر دشمنان و فتنه ها چند برابر می نماید" ابتكار عمل لازم است، نوع برخورد مبتكرانه لازم است؛ اينها ناشى از همين روحيهى انقلابىاى است كه ما از آن تعبير ميكنيم به روحيهى بسيجى، روحيهى جوان، مبتكر، پيشرو، داراى اعتماد به نفس"15
منطقه عملیاتی بسیج؛ نامحدود و بی کران
حضور قدرتمند بسیج در عرصه ی نظامی در دوران دفاع مقدس باعث شده است که بسیاری از اشخاص به بسیجیان به دیده ی جمعیتي نظامی بنگرند و دفاع آنان از انقلاب را فقط محدود به عرصههای نظامی بدانند. حال آن که اینطور نیست و همان طور که تهاجم دشمنان انقلاب اسلامی فقط محدود به عرصهی نظامی نیست، مجاهدت و دفاع بسیجیان نیز به عرصهی نظامی محدود نمی گردد." جنگ تحميلى تمام شد؛ سطحىنگرها خيال ميكردند بسيج هم تمام شد؛ اما بسيج ماند، چون مجاهدت باقى بود، چون ميدان مجاهدت ادامه داشت. هر جا مجاهدت هست، در آنجا حضور بسيج هست؛ مجاهدت در ميدان علم، مجاهدت در ميدان سياست، مجاهدت در ميدان فعاليتهاى اجتماعى، مجاهدت در ميدان وسيع و عرصهى عظيم بينالمللى. اين مجاهدتها ادامه دارد و همچنان ادامه خواهد داشت16 ...كشور به نيروى مقاومت بسيج نياز دارد؛ اما به بسيج عظيم مردمى در همهى ميدانهاى فرهنگى، سياسى، اقتصادى و اجتماعى و - آن وقتى كه لازم باشد - نظامى نيز نيازمند است."17
ایشان همچنین معتقدند می بایست روحیه بسیجی با تمام ویژگیهای خود مانند ابتکار، اعتماد به نفس و نوآوری، در تمام عرصه های کشور گسترش یابد تا کشور بتواند به درخت تنومند بسیج تکیه کند و پیشرفت نماید "منطقهاى كه ما نام بسيج را بر آن اطلاق ميكنيم و روحيهى بسيجى را در آن گسترش ميدهيم، يك منطقهى محدود نيست، فقط منطقهى نظامى نيست؛ همهى بخشهاى كشور ميتوانند داراى روحيهى بسيجى باشند. علمآموزى بسيجى، ثروتاندوزى بسيجى، ديپلماسى بسيجى، سياستورزى بسيجى، مديريت بسيجى، سازماندهى بسيجى؛ مفهوم بسيج شامل حال همهى اين زمينهها ميشود؛ معنايش هم عبارت است از نوآورى و ابتكار و اخلاص"18
آفتهای یک شجره ی طیبه
مقام عظمای ولایت در تبیین ویژگیهای بسیج و بسیجی به آفتهای این شجره ی طیبه نیز می پردازند. آفتهایی که می توانند مانع پیشرفت و اقتدار بسیج و بالطبع اسلام و انقلاب اسلامی در سطح جهان گردند. اولین آفتی که ایشان در زمینه ی فعالیتها بسیج بر میشمرند آفت بی نظمی و بی انضباطی می باشد "عدهاى اشتباه ميكنند؛ خيال ميكنند بسيجى يعنى كسى كه پابند به مقررات نيست، پابند به قوانين نيست، پابند به ضوابط مستقر در جامعه نيست؛ نخير، اين اشتباه است، اين خطاست... از دورهى جنگ، در زبان بعضىها بود كه بسيج بىهوا حركت ميكند - ميگفتند بسيجِ بىترمز - علت هم اين بود كه در ميدانهاى جنگ، در عرصههاى نبرد، بسيجىها همين طور هى پا به زمين ميكوبيدند، اصرار داشتند كه حمله انجام بگيرد؛ ميخواستند زودتر تهاجم كنند"19
مقام معظم رهبری در بیانات خود یکی دیگر از آفتهای بسیج را افراط و تفریط بر می شمرند. ایشان معتقدند شور و انگیزه ی انقلابی لازمه ی بسیج است اما در این میان می بایست مراقب عمل زدگی ها و بی عملی ها نیز بود." افراط نبايد باشد، تفريط هم نبايد باشد. توجه كنيد كه افراط هم همان اندازه ضرر ميزند كه تفريط. عمل نكردن يقيناً مضر است، عمل افراطآميز هم به همان اندازه مضر است؛ مراقب باشيد. شور انقلابى را اندكى نبايد كاهش داد. انگيزهى انقلابى بايد روزبهروز در دلهاى من و شما افزايش پيدا كند"20
آینده ای روشن
مراد بسيجيان در تمام دیدارهای خود با سربازانش آینده ای روشن برای جهان اسلام و کشور ترسیم می نمایند که این امر با حفظ روحیه ی بسیجی انشاالله محقق خواهد شد" اين حركت، حركت موفقى است و ملت ايران به كمك همين روحيههاى جوان و مؤمن و بسيجى و داراى ابتكار، انشاءاللَّه قلههاى اقتدار جهانى را فتح خواهد كرد و به دست خواهد آورد و انشاءاللَّه پرچم اسلام را بر اين قلهها خواهيد كوبيد؛ همچنان كه سى سال پيش كسى خيال نميكرد كه شعار اسلام و قرآن و ايمان به مبانى اسلامى در كشورى مثل تونس يا در كشورى مثل مصر بلند شود. امروز اين شعارها را مشاهده ميكنيد. انشاءاللَّه اين روند رو به گسترش است."21
پی نوشتها:
1-2/8/89
2-27/8/71
3-31/2/86
4-21/8/80
5-27/8/71
6-29/7/79
7-4/9/88
8-2/8/89
9-2/8/89
10-22/7/90
11-2/8/89
12-27/8/71
13-22/7/90
14-22/7/90
15-22/7/90
16-2/8/89
17-21/8/80
18- 22/7/90
19-22/7/90
20-2/8/89
21-22/7/90
ارسال شده توسط مجید عزت در تاریخ سه شنبه 1 آذر1390 |